Als je snel wenst te lezen,
druk dan op een van de volgende tekeningetjes.
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Algemeen
De rat intigreert de mensheid
al jaren. Omwille van het feit dat de rat het dier is dat het meest op
de mens lijkt en ook altijd met en naast de mens heeft geleeft. De slimheid
en sluwheid van dit dier is de redding geweest van de soort door de eeuwen
heen.
Vele myten en fantasieën
hebben hun beloop gedaan door de eeuwen heen, nu in de 21 ste eeuw zijn
we gekomen tot een wederzijdse vriendschap die de mens alleen maar tot
wondermooie vriendschappen brengt.
In de rattenklasse bevinden
zich de grasrat, de Amerikaanse dwergrat en de Gambia- of hamsterrat.
Een
Mensenfavoriet
De rat is voor kinderen
en volwassenen de ideale huisgenoot omdat ze zich zo hechten aan hun baas
en veel intressanter zijn voor kinderen dan een hamster of muis. Dit dier
is te vergelijken met een hond of kat in zakformaat.
De
kooi
Een plastic kooi of glazen
aquarium is ideaal als rattenwoning. Dat een rat in een kleine kooi gehouden
kan worden is een misvatting, bv. een kleine ferplast als huisvesting maakt
hen erg ongelukkig, een kooi met gemiddelde afmeting van 60x30 en min.
30 cm hoog is geen luxe.
Zeer belangrijk is dat ze
tocht- en vochtvrij gehouden worden, ook in de felle zon zitten tijdens
de zomer wordt afgeraden.
Ook leuk zijn ruime knaagdierkooien
met liefst horizontale tralies om ruim te kunnen klimmen maar deze zijn
niet zo handig voor het tegenhouden van de grondbedekking en moeten echt
aangepast zijn aan de noden van een grofer en groter knaagdier.
Tip: in onze kwekerij proberen
wij steeds te denken aan het welzijn van het dier zelf, daarom zitten onze
ratten in ruime aquariums. Deze zijn erg makkelijk in onderhoud en mogen
bij aanschaf lekages hebben of scheuren zolang je rat zich niet kan kwetsen
en urine er niet kan uit lopen.
Nadeel is wel dat ze niet
langs tralies kunnen klimmen maar dit valt ruim te compenseren met spel-items.
Grondbedekking
Er zijn verschillende soorten
beddingen en ze zijn allemaal zogezegd even goed. Wij hebben voor ons plezier
zo een beetje alles uitgeprobeerd en kunnen u dan ook het beste aanraden
voor uw ratten.
Voor onze ratten gebruiken
wij AUBIOSE ofwel gekapte hennep in grote balen, deze is vrijwel reukloos,
kan erg lang mee, is zacht, en erg milieu,- dier- en mensvriendelijk, natuurlijker
kan niet.
Persoonlijk vindt ik dat
AUBIOSE echt veel beter is voor de dieren zelf, even om aan te tonen hoe
goed het product is, deze anekdote.
Ik kreeg van een nest ratten
klachten binnen dat bijna alle nestgenoten niezden, bij onderzoek door
een dierenarts bleken de dieren kerngezond dus moest het probleem elders
liggen.
Altijd bij verkoop druk
ik mensen op het hart om dezelde bodembedekking te gebruiken als wij maar
toch willen de meesten eens iets anders gebruiken omdat ze er van overtuigd
zijn dat hun nieuw product toch beter is. Ik zeg niet dat dat verkeerd
is maar veel ratten reageren allergisch aan stoffige beddingen. Men kan
dan beter voorkomen dan genezen want zo een niesprobleem wordt al snel
chronisch wat minder intressantere gevolgen heeft voor het dier.
Voor shows is corbo het
properste, het komt ook heel proper over bij de keurmeesters, geen stoffige
zijkanten en plakkerige troep. Toch is deze bedding niet geschikt voor
dagelijks gebruik want door urine en ander vocht verkrijg je een muffige
geur en ook heel gemakkelijk schimmelvorming.
Nestmateriaal
Niet alle nestmateriaal
is echt geschikt voor ratten, wij hebben nogal eens slechte ervaringen
gehad met synthetische watten daar deze frequent rond de pootjes van jonge
dieren durven geraken, waardoor deze afgeklemd geraken en afsterven. Daarom
gebruiken wij liever w.c.- papier, wol of katoenproppen, die in een goede
knaagdierhandel te verkrijgen zijn.
Ratten slapen ook graag
op oude lappen, of oude handdoeken deze moeten wel om de 2 a3 dagen ververst
worden. Ook mag men krantenknipsels geven zolang het niet van die blinkende
reklamekranten zijn.
Spel
items
Ratten houden zoals alle
knaagdieren van knaagartikkelen en afwisseling van spel en omgeving. W.C.-rolletjes,
buizen, hout, huisjes, kartonnen dozen, oude schoenen, oude stukken jeans
met of zonder ophangkoorden, sisal touwen en te koop aangeboden speelgoed
kan voor veel vermaak zorgen. Je kan ook echte hindernissen aanleggen en
dingen in elkaar knutselen met karton of hout.
Een steen in de kooi is
geen overbodige luxe, goed voor afslijting van de nagels.
Ook kan men stukken boomtakken
gebruiken van fruitbomen en wilgen.
Men mag ook huisjes schilderen
of andere speelmaterialen met diervriendelijke verf zoals de kits colors
of benetonkleuren deze zijn gemaakt op natuurlijke basis.
Voeding
Er is speciale rattenvoeding
op de markt, maar als hoofdvoer is deze toch nog te éénzijdig.
Wat ook erg belangrijk is, in rattenvoer, is genoeg noten, gedroogde vruchten,
zaden, en zonnepitten en heel belangrijk: de verschaffing van de nodige
eiwitten. Als u gruwelt van het geven van wekelijks enkele meelwormen,
kan men ter vervanging katten- of hondenbrokjes geven. Ook zijn verse groenten
en fruit zeer belangrijk, zij verlengen het leven van onze rattenvriend
en behoeden hem voor ziekten en gebreken.
Wat men zoal kan geven van
vers voedsel ? Groenten zoals wortel, tomaat, stukje gekookte aardappel,
paprika, andijvie, en als fruit: aardbei, appel, meloen, appelsien, …enz.
Men moet wel oppassen met
sla en kolsoorten deze zijn moeilijker te verteren.
Wat men als snoepje kan
toedienen zijn: een stukje oud brood, een beetje blikvlees van de kat,
een beetje vis uit blik, overschotjes van tafel, kattengras, een apenootje,
of rozijntje.
Men moet de rat wel steeds
vers water geven het beste in een nippelfles, zodat hij het water niet
kan bevuilen en er geen bacteriën kunnen ontstaan. Ook is het aan
te raden bij het geven van vers voedsel, dat men dit in kleine hoeveelheden
geeft, en steeds nakijkt of er geen resten verstopt zijn met als gevolg
dat deze slecht worden.
Tips voor een gezonde en
blinkende vacht zijn: zonnepitten en lijnzaad. Let wel op een teveel aan
oliën en vetten zorgen voor een sumo-muis.
Tip: In onze kwekerij verschaffen
wij dagelijks onze ratten wortels voor de nodige vitaminen.
Onze voeding is van het merk TEURLINGS een goede voeding met niet te grote
stukken en veel
granen, zodat er weinig afval overblijft.
Wat belangrijk is in het
rattenmenu is dat deze alleseter niet teveel menseneten eet zoals schocolade
of cola, koekjes, snoep,....want deze dingen zijn erg gevaarlijk en kunnen
zelfs de dood tot gevolg hebben.
Wassen
In tegenstelling tot andere
knagers houden ratten wel van een verfrissend bad. Eem stenen bakje met
daarin een plasje water kan op zomerse dagen voor heel wat jolijt zorgen.
Op hete hawaïdagen kan je ze ook een ijsblokje geven. Dit is zowel
verfrissend als een speeltje.
Ook bij shows is het aangeraden
je volwassen dieren te wassen om zo het vuil en overtollige huidvet weg
te wassen. Het beste is een lauw badje te maken zonder zeepsop, zie altijd
adet je rat met de poten aan de bodem kan zodat hij niet half verdrinkt
tijdens de wasbeurt. Je maakt je rat volledig nat doet er een beetje BABY
schampoo, antiparasieten schampoo, tasmaan, of dergelijke op smeer hem
in, uitspoelen en terug herhalen als nodig. De staart schuurd men voorzichtig
met een oude tandenborstel af. Bij mannelijke ratten kan men soms het huidvet
dat er uit ziet als geel plakkerig spul dat op de huid en zelfs bij lichte
dieren op de haren zichtbaar is, na verschillend keren wassen er niet af
krijgen, het beste smeerd men de rat in met keuekenolie laat dit trekken
voor een aantal minuten en begint men uit te wassen.
Als men naar een show gaat
is het beste de rat te wassen een week voor het showen zodat de vacht terug
op zijn plooi kan komen en zijn natuurlijke glans terug krijgt.
Trucjes
De rat is snel aan mensenhanden
gewoon. De ideale manier om de rat op te nemen, is hem met bij de staartbasis
op te nemen en hem zo op je handpalm te zetten. Men kan de rat ook laten
los lopen in de woonkamer nadat men eerst deze heeft afgesloten en de rat
zijn knaaglust niet kan botvieren op telefoondraden en andere elektrische
dingen, loslopen moet wel steeds onder toezicht gebeuren.
Toch prefereerd de rat het,
het meest als hij op de schouder van zijn baasje kan meegaan. Zo kan de
rat meegaan naar alle mogelijke dingen zo snel hij gewoon is aan het reizen
op d schouder is er voor hem niets leukers dan dat.
Het is een intense bezigheid
maar truckjes leren aan een rat is veel belovend, je kan ze echt alles
leren als je ze maar nieuwschierig genoeg kan maken en hen genoeg verleid
met lekkere hapjes, het is te vergelijken als het trainen van een hond
beetje bij beetje. Het is zelfs helemaal niet moeilijk om een rat te laten
luisteren naar zijn naam of hem kleine commandos aan te leren.
Ratten zijn echte gezelschapsdieren, daarom word je ook aanbevolen om ratten steeds met enkele diertjes bij elkaar te houden. Moest dit niet lukken door omstandigheden, is het ten zeerste aangeraden om deze dieren erg veel aan te halen door het baasje. Toch blijft een rat een groepsdiertje waardoor het echt wel noodzakelijk is ze minimaal met een 2 de soortgenootje samen te houden.
Voortplanting
en fokken
De rat is al vroeg geslachtsrijp
op vier weken dus kan dan zelf al jongen krijgen en opvoeden. Het is alleen
al voor deze reden het beste om ze apart te houden want anders hebben ze
zo om de 21 a 24 dagen een nest. Wat er op neer komt dat wanneer de eerste
jongen eigenlijk nog moeten gezoogd worden, er al een stel nieuwe gehaktballen
liggen. Ze zijn om de vier a vijf dagen flapperig.
De ideale leeftijd om met
een showrat te fokken is niet voor de vier maanden omdat dan de rat volledig
is uitgegroeid en rijp is voor een eigen nest. De melklijnen zijn dan volledig
volgroeid en functioneren zonder problemen.
Het woord flapperig duid
op de manier waarop de rat haar bronst aantoont bij het mannetje dit doet
ze door in de kooi te huppelen en wanneer ze stilsaan met het lichaam te
trillen en de oren te flapperen. Als het mannetje tot de copulatie komt
richt het vrouwtje haar achterste uitnodigend op.
Deze dekkingen kunnen echt
uren duren en gaan tot 100 dekkingen per keer.
Na zo een veertien dagen
kan men zien op het vrouwtje heeft opgenomen door de duidelijk zichtbare
tepels en het waterige gevoel als men aan de buik voelt.
Genoeg ruimte voorzien,
verluchting, licht en afscherming van fel zonlicht. De rat
is een sociaal dier en hoeft dus niet afgezonderd te worden als het vrouwtje
moet bevallen toch is het beter om haar te scheiden van het mannetje om
niet steeds weer jongen te krijgen want dit is erg belastend voor de moeder.
Als er zelfs verschillende vrouwrtjes bevallen zullen ze samen de verschillende
nesten groot brengen, hoewel gemakkelijkshalve het beter is om de vrouwtjes
apart te houden om nadien geen probleem te krijgen met de kleueren voor
de stambomen, ook gaan de jongstgeborenen meestal het onderspit delven.
Omdat verschillende moeders meestal hun jongen op 1 berg gooien en deze
afwisselend eten geven. Na veertien dagen doen de muisjes hun ogen open
en na drie weken kunnen ze gescheiden worden van de moeder. Dit moet men
zelf beslissen want grote nesten zijn soms erg belastend voor de moederrat.
Deze scheiding moet wel stillaan gebeuren want anders kan de rat borstontsteking
of mastitis krijgen.
Je kan met de rat ongeveer
1 tot 1,5 jaar fokken.
Alles dus nagerekend heb
je voor de fok zo ongeveer een dik half jaar plezier van je rat.
Tip; bij ons in de rattery
wordt er niet met de vrouwtjes gefokt voor ze ongeveer 6 maanden oud zijn.
Jonge babyratten worden
bijgevoederd met blikvlees, muesli, gekookte rijst en babymelen dat maakt
ze groot en sterk en ontlast de moeder van steeds gejengel naar de tepel.
Levensduur
De rat wordt gem. 2 tot
3 jaar oud, omdat ze erg gevoelig zijn voor kankers.
Dikwijls worden ze al niet gemakkelijk ouder dan 2 jaar als ze deze leeftijd al halen. Het is ook zeer moeilijk om deze kankersoorten uit deze diertjes uit te halen. De kleurratten zijn jarenlang op kleur gefokt en niet op karakter of gezondheid. Deze zaken maken het voor de fokker moeilijk om de schoonheidsfoutjes van gezondheid er uit te krijgen. Kankerloze ratten bestaan over het algemeen geheel niet.
Geslachten
Het geslacht van de mannetjes
kan men duidelijk zien door de inmense kale testikkels aan de afstand tussen
de anus en geslachtsopening, deze is groter bij mannetjes dan bij vrouwtjes.
Toch is het geslacht bij heel jonge dieren soms moeilijk te zien.
Het beste is wanneer men
de geslachten wil zien de rat op de buik op te nemen en dan zijn de ballen
ingedaald anders kunnen ze nog terug het lichaam inschieten en dan lijken
ze vrouwtjes te zijn.
Ratten waarvan de ballen
niet indalen kunnen nog wel fokken maar dit is erfelijk en ook worden ze
op latere leeftijd meestal erg agressief.
Weetjes
Wanneer je aan de ogen of
neus een roodkleurige vloeistof ziet die doet denken aan waterig bloed
is dit een doodnormale zaak iedere jonge ratteneigenaar zou hier wel eens
van kunnen schrikken maar het traan en neusvocht is rood gekleurd bij de
rat. Als de rat hierbij frequent niest en andere ziekteverschijnselen heeft
is het toch aan te raden naar de dierenarts te gaan.
Ratten genezen verwonderlijk
snel en kunnen ernstige frakturen meestal vrij goed overleven als er moet
gehecht worden moet de dierenarts ook de binnenhuid hechten toch komt dit
niet veel voor.
Nageltjes kan men knippen
met een nagelschaartje of een nagelknipper. Kijk uit dat je niet in de
bloedlijn knipt gebeurd dit toch even teentje in het talkpoeder stoppen
en het bloeden stopt.
Ziekten
Luchtwegenaandoeningen;
De meest bekende aandoeningen
zijn verkoudheden door vocht of tocht. Herkeningspunten zijn; verminderde
eetlust, opgezette haren, halfdichtgeknepen ogen, overmatig traan en neusvocht,
frequent niezen, rochelen,...Het beste is naar de dierenarts te gaan deze
kan dan vibravet of iets sterkers voorschrijven. Ook kan men de homeopatische
weg opgaan met EUFORBIA moedertinctuur, 3 maal enkele druppels daags of
EGINACEA of vicks op de voorpoten of de borst smeren zie wel dat het niet
in de ogen kan komen.
Verbeterd de situatie na
een aantal dagen niet is het mogelijk dat de oorzaak ergens anders te zoeken
is. Ratten durven nog al eens gevoelig te zijn voor allergien. Kijk alleen
uit dat niezen niet chronisch wordt.
Ook astma is bekend bij
ratten maar komt minder voor.
Huidaandoeningen;
Een veel voorkomende huidaandoening
ontstaat door het verschaffen van te eenzeidige voeding of te veel vetten
in de voeding zoals noten, zonnebloempitten. Ook kan stres haaruitval veroorzaken.
Parasieten zoals vlooien,
bloedluizen, luizen, mijten. Kunnen aan de basis liggen van het huidprobleem
hoewel deze gekenmerkt gaan met duidelijke symtonen zoals veelvuldig krabben
korsterige en schilferige huid, haaruitval en kale plekken. Bij oormijten
krijgt met echte wratachtige uitstulpingen op de oren die bij ernstige
aan tasting blijvende schade berokkenen. Deze parasieten kunnen eenvoudig
behandeld worden met een behandeling IVOMEC, deze supstancie inspuiten
0,03 voor dieren van 500 gr. druppelen in de nek of in de bek 14 dagen
later de behandeling herhalen. Steeds alle dieren in de omgeving behandelen
want anders geraakt men in een kringloopsysteem na de behandeling is het
dier veilig voor parasieten voor een aantal weken.
Ik persoonlijk ben niet
voor de preventieve behandeling in een rattery omdat bekend is dat IVOMEC
erg kankerverwekend is en zeker voor de rat dus niet ten goede komt.
Breuken;
Mogelijke breuken zijn
kneuzingen van poten of breuken.
Kneuzingen gaan meestal
gepaard met erg opgezette poten of zwellingen die na een paar dagen afnemen
en terug beter worden. De rat wijgert meestal het gekneusde lid te gebruiken
en loopt dan op drie poten. Bij breuken kan er meestal niet erg veel gedaan
worden of moet men een goede dierenarts kennen want dit vergt een staaltje
handigheid en het spalken van een rattenpoot is toch niet niks. Meestal
groeit de breuk vanzelf terug aan maar met een misvorming tot gevolg en
veel pijn voor het dier.
Wel denken aan het feit dat je verbanden nooit wit mogen zijn, dieren ervaren dit als stressverwekkend, gelieve gekleurde verbanden te gebruiken.
Verwondingen;
Verwondingen die niet al
te ernstig zijn even ontsmetten en laten genezen. Wonden die echte sneden
of kappen geven waar het bloed uitgutst of waar de huid van openstaat dichtkijpen
voor een aantal minuten en ontsmetten en verbinden liefst met een gaasverband
en hierover een zwart verband, geen wit want dat zal de rat er ogenblikkelijk
terug afhalen. De rat apart zetten in een verwarmde, verduisterde kamer
en op zijn positieven laten komen. Als de verwondingen zeer ernstig zijn
naar de dierenarts gaan.
Ratten onderling durven
wel al een tenen en vingers af te bijten van elkaar wanneer een ongewenst
individu over hun kooi staat te paraderen. Deze verwondingen hoe ernstig
ogend ook genezen heel goed en meestal zonder bijkomende problemen.
Het enige wat ik u kan aanraden
is steeds snelstrips in huis te hebben om mogelijke wonden dicht te kleven.
Denk er wel steeds aan als de wond vrij goed geheeld is deze niet meer
af te sluiten van lucht en ook goed droog te houden.
Kankers;
De meest bekende kankers
zijn bij vrouwelijke dieren; melklijnkanker, baarmoederkanker, baarmoederhalskanker,....
Bij mannelijke dieren vooral
prostaatkanker,...
Bij huskys heel veel luchtwegenkankers.
Hou de kanker ook begint
of uitgroeid opereren in een jong stadium geeft soms nog een mooi resultaat
hoewel dit ook meestal tijdelijk is. Eens de gevoeligheid voor kanker de
kop op steek volgen andere gezwellen snel. Meestal zijn kankers aan het
bovenlichaam goedaardig en aan het onderlichaan slechtaardig.
Wij zijn van de instelling
dat kanker bij een rat beter inslapen is dan verder martelen met operaties.
Ik geef eerlijk toe dat
in de laatste jaren dat wij fokken we zelf geen kankergevallen meer hebben
gehad zelfs niet bij oudere dieren de meesten sterven gewoon rond de drie
jaar aan ouderdomsverschijnselen.
Bevallingsproblemen;
Sommige lijnen ratten hebben
een gevoeligheid voor het sterven tijdens de bevalling omdat de nest te
groot is of de rat te veel nesten heeft gehad of er een jong het bevallingskanaal
verstropt. Of de zwangerschap op telate leeftijd was. Of te jonge leeftijd,
te klein bekken of rasgebonden vb; staartloze vrouwtjes laat u in ieder
geval niets wijs maken over kleurgebondenheid. Bevallingsproblemen hebben
ook niets te maken met inteelt.
Symtonen zijn het uitblijven
van de bevalling, lusteloosheid, zenuwachtigheid, niet meer eten, veel
bloedverlies, persen maar geboorte uitblijft,...
Men kan de dierenarts een
wee opwekkend middel laten toedienen, of uiteindelijk tot keizersnede overgaan.
Maar ik geloof dat dit meestal allemaal verloren moeite is.
Wezen;
Jonge wezen zijn bijna onmogelijk
groot te brengen, zeker als de diertjes nog maar een aantal uren oud zijn
is het een onbegonnen zaak. Men kan ze verschllende malen voeden met een
spuitje met KOFFIEMELK omdat deze melk het dichts tegen de moedermelk van
de rat aangaat.
En ook genoeg vetstoffen
bevat om het dier te laten groeien. De eerste weken moet men ook s'nachts
voeden. Vergeet niet na elke voeding het buikje te masseren en het diertje
te doen plassen met een nat doekje. Vanaf de tweede week kan men een papje
maken met blikvlees en koffiemelk.
Het is toch makkelijker
om jonge ratten van een week of twee groot te brengen.
Als de rat de eerste melk
van zijn moeder heeft gemist heeft hij gewoon geen overlevingskansen.
Het beste is een adoptie
moeder te zoeken voor de jongen.
Tandproblemen;
Een van de grootste problemen
bij de rat op oudere leeftijd is het doorgroeien van de tanden omdat deze
niet meer mooi op elkaar staan en elkaar niet meer genoeg afslijten. Dit
probleem kan echt heel ernstige gevolgen hebben voor het dier. Het kan
nit meer eten, drinken de vacht verzorgen en kwijnt stillaan weg.
Symtonen zijn het willen
eten maar niet kunnen, weinig intresse tonen voor voedsel terwijl het dier
vermagerd en bij mondcontrole overduidelijke groei van de boven of ondertanden
die soms zelfs kwetsuren als gevolg hebben. Men kan dan regelmatig de tanden
knippen met een nagelknipper en dit bijhouden.
Ook kan een rat tanden door
een val verliezen zodat het dier voor een aantal weken aangewezen is op
zacht voedsel hoewel dit niet veel voorkomt.
Zie toch altijd de bekkjes
van de ratten na bij wekelijkse schoonmaakbeurt van de kooi en geef en
veel knaagmogelijheden.
Darmaandoeningen;
Diarree kan wel al eens
voorkomen bij ratten het beste zet men de rat dan op dieet voor een etmaal
en verschaft men wat kamille thee om de darmen te doen kalmeren. Daarna
kan men wat beschuit of erg droog wit brood geven. Ook rijstwater en gekookte
rijst zijn weldoeners of wat appelazijn...en banaan.
Als de diarree aanblijft
kan het een virus of bacteriele infectie zijn en dan is een bezoekje aan
de dierenarts aangewezen.
Ook het tegenovergestelde
kan gebeuren zoals constipatie dit kan men aan het duidelijk pijnlijke
en gezwollen buikje aflijden. Men kan het diertje masseren olierijk voedsel
aan bieden of olie in het drinkwater mengen of bij ernstige gevalen olie
opspuiten in de anus.
Bronvermelding: Dagboek 't
Knagerke
|
|